Posts

Posts uit juni, 2021 weergeven

79 Aantekeningen van een veelgeplaagd auteur – Kornej Tsjoekovski (2)

Afbeelding
    Wij vervolgen hieronder de speciaal voor vandaagsvertaalprobleem geschreven aantekeningen van de veelgeplaagde Kornej Tsjoekovski.    Een andere ernstige kwaal die ongeneeslijk voortwoekert in vele vertalers van kinderverzen is bloemrijkheid, omslachtigheid, babbelziekte, spraak-incontinentie. Telkens als ze een alleenstaand, bescheiden woord in het origineel vinden, stapelen ze er tientallen al te vrije en bandeloze woorden op, die het origineel compleet begraven.    Eén verhaal van mij dat ernstig heeft moeten lijden onder deze wrede methode is Krokodil .    In het origineel begint het zo: Zjil da byl Krokodil. On po oelitsam chodil, Papirosy koeril, Po-toeretski govoril.    Wat kan er simpeler zijn dan deze regels? Er was eens een krokodil. Hij liep over straat, rookte sigaretten, sprak Turks. Maar in de Engelse vertaling worden deze luttele regels bedolven onder myriaden parasitaire woorden: Once a haughty Crocodile left his home upon the Nile, To go strolling o

78 Aantekeningen van een veelgeplaagd auteur – Kornej Tsjoekovski (1)

Afbeelding
Wij zijn trots, vereerd, verheugd enzovoort te mogen aankondigen dat de twee komende afleveringen van dit blog gevuld zullen worden door een gastbijdrage van de grote Russische kinderdichter Kornej Tsjoekovski (1882-1969), die speciaal voor vandaagsvertaalprobleem zijn licht zal laten schijnen over het vertalen van kinderpoëzie – met name de zijne – onder de titel ‘Aantekeningen van een veelgeplaagd auteur.’    Een tijd geleden schreef ik Tarakanisjtsje [ Kakkerlakkerste ] – een kinderverhaal. Er wordt onder meer verteld hoe de arme krokodil een pad verslond: Bjednij krokodil Zjaboe proglotil.    [De arme krokodil /Slikte een pad door.]    Het verhaal is nu in het Engels vertaald. De vertaling rept met geen woord over een pad. Dit is de vertaling: The poor crocodile Forgets how to smile.    Zoals je ziet was het niet de krokodil die een pad moest slikken, maar ik. En niet één, maar een stuk of vijf-zes.    Het komt erop neer dat de vertalers dieren in mijn verhaal hebbe

77 Chekhov, Tsjechov en Чехов

Afbeelding
   George Saunders schrijft zijn schrijfcursus aan de hand van zeven Russische verhalen, die hij in bestaande Engelse vertalingen opneemt en bespreekt. Russisch kent hij niet, bekent hij zelf. Hij verlaat zich op de vertalingen en op drie Russische vrienden die hem in het oor fluisteren.     De neus is van Gleb Struve, De zangers van David Magarshack, Aljosja de Pot van Alec Brown, De baas en de werkman van Louise & Aylmer Maude. Tsjechov werd vertaald door Avrahm Yarmolinsky (1890-1975), de echtgenoot van vertaalster Babette Deutsch.     In the Cart begint zo (na de eerste regel dan):    The paved road was dry, a splendid April sun was shedding warmth, but there was still snow in the ditches and in the wood. Winter, evil, dark, long, had ended so recently; spring had arrived suddenly; but neither the warmth nor the languid, transparent woods, warmed by the breath of spring, nor the black flocks flying in the field over huge puddles that were like lakes, nor this marvello

76 Andermans Tsjechovs

Afbeelding
   Voor de nieuwsgierigheid: wat doen de collegae?    Hoe interpreteren die de vertelstem van Tsjechov, halverwege verteller en hoofdpersoon?    Ik heb hier twee karren, vier hartjes en drie stekelbessen voor me.    Komen ze.     Op de kar    ’s Ochtends om half negen reden zij de stad uit.    De landweg was opgedroogd, een heerlijk aprilzonnetje gaf al heel wat warmte, maar in de greppels en in het bos lagen nog plekken sneeuw. De grimmige, lange en donkere winter was ook maar net voorbij, de lente was plotseling ingetreden, maar Marja Wasiljewna die nu in de boerenwagen zat, kon niets nieuws of opmerkelijks ontdekken in het warme weer of de kwijnende bossen, waar je doorheen kon kijken en die door de adem van het voorjaar werden gekoesterd, zij vond niets interessants in de zwarte zwermen vogels die boven de velden scheerden over enorme, op meren lijkende plassen, evenmin zag ze iets in die wonderbaarlijke, peilloos diepe hemel, waar je je wel met uitbundige vreugde in zou wil